Zgodnie z ustawą o rodzinnych ogrodach działkowych z 13 grudnia 2013 r. podstawą korzystania z działki jest umowa dzierżawy, a nie własność gruntu, który najczęściej należy do gminy lub stowarzyszenia ogrodowego. Prywatnym majątkiem są jedynie nasadzenia, altana oraz inne obiekty wybudowane lub zakupione własnymi środkami.

W praktyce ogłoszenia „sprzedam działkę ROD” oznaczają sprzedaż tzw. odstępnego – jednorazowej opłaty za przeniesienie praw dzierżawy oraz za wyposażenie działki, takie jak altana, sieć elektryczna czy szambo. Transakcja wymaga pisemnej umowy poświadczonej notarialnie oraz zatwierdzenia przez zarząd stowarzyszenia, które ma dwa miesiące na wyrażenie zgody; brak odpowiedzi w tym terminie jest równoznaczny z akceptacją.

Analiza rynkowa przeprowadzona we wrześniu 2026 r. obejmująca 143 aktywne oferty w 14 miastach ukazała szerokie widełki cenowe. Najtańsze oferty wynoszą około 40‑45 tys. zł (ok. 110‑130 zł/m²), typowe działki – 65‑73 tys. zł (170‑195 zł/m²), a najbardziej atrakcyjne lokalizacje z murowaną altaną i pełnym uzbrojeniem sięgają 85‑95 tys. zł (260‑300 zł/m²). Skrajne przypadki sięgają 6,2 tys. zł do 289 tys. zł, przy czym cena zależy głównie od dostępności mediów, stanu technicznego altany i położenia w mieście.

Miasta różnią się pod względem średnich stawek: w Poznaniu środek stawki to 90 tys. zł (maks. 289 tys.), w Krakowie 82,5 tys. zł (maks. 109 tys.), w Łodzi 69 tys. zł (maks. 89 999 zł), w Gdańsku 67,5 tys. zł (maks. 197 tys.), w Warszawie 54,95 tys. zł (maks. 145 tys.) i we Wrocławiu 25,5 tys. zł (maks. 129 tys.). Powierzchnia działki (średnio 350 m²) ma niewielki wpływ na cenę; większe działki obniżają przelicznik zł/m².

Największe ryzyko wiąże się z budową „domu całorocznego”. Prawo budowlowe dopuszcza altanę maksymalnie 35 m² i wysokość 5 m (lub 4 m przy dachu płaskim), a taras, weranda lub ganek nie mogą przekraczać 12 m². Stosowanie działki ROD jako stałego miejsca zamieszkania lub prowadzenia działalności gospodarczej jest zakazane. Oferty promujące całoroczne domy o powierzchni 70 m² za 200‑500 tys. zł często naruszają te przepisy i mogą skutkować nakazem rozbiórki oraz wypowiedzeniem dzierżawy bez odszkodowania.

Bezpieczna transakcja wymaga kilku etapów: wstępna weryfikacja dokumentów sprzedającego i statusu działki, kontrola techniczna altany i mediów, ustalenie wysokości odstępnego, podpisanie umowy u notariusza oraz złożenie deklaracji PCC‑3 w ciągu 14 dni. Po złożeniu wniosku o zatwierdzenie, zarząd ma dwa miesiące na decyzję; brak odpowiedzi oznacza przyznanie praw nabywcy.